Komunikacja wspomagająca i alternatywna (AAC) - Warszawa Ursynów
Jak pomagamy?
Co może niepokoić?
Terapie powiązane:
Diagnoza AAC
AAC (Augmentative and Alternative Communication, czyli komunikacja wspomagająca i alternatywna) obejmuje metody wspierające lub zastępujące mowę u osób, które mają trudności z wyrażaniem swoich potrzeb i porozumiewaniem się. W zależności od indywidualnych możliwości mogą to być gesty, symbole, książki komunikacyjne, aplikacje lub urządzenia elektroniczne. AAC stosuje się zarówno u osób niemówiących, jak i u tych, których mowa jest niewystarczająca do skutecznego porozumiewania się w codziennych sytuacjach.
Diagnoza AAC (komunikacja wspomagająca i alternatywna) ma na celu ocenę dotychczasowego sposobu komunikowania się pacjenta oraz określenie jego możliwości i potrzeb w zakresie porozumiewania się. Proces diagnostyczny pozwala ustalić, jakie formy komunikacji są obecnie wykorzystywane, jakie umiejętności posiada pacjent oraz jakie rozwiązania mogą najlepiej wspierać jego samodzielne wyrażanie potrzeb, emocji i nawiązywanie kontaktu z otoczeniem.
Diagnoza AAC przeprowadzana jest u pacjentów w każdym wieku, zarówno u dzieci jak i dorosłych, szczególnie w przypadku osób z opóźnionym rozwojem mowy, z trudnościami w rozwoju i w komunikacji, z mózgowym porażeniem dziecięcym, z zespołami genetycznymi oraz z trudnościami o podłożu neurologicznym (np. afazja).
Diagnoza AAC obejmuje indywidualną ocenę możliwości pacjenta i pozwala zaplanować dobór odpowiedniego systemu komunikacji oraz dalsze działania terapeutyczne.
Terapia AAC
Terapia AAC (komunikacja wspomagająca i alternatywna) ma na celu umożliwienie pacjentowi skutecznego porozumiewania się z otoczeniem w sytuacji, gdy mowa czynna nie rozwinęła się w oczekiwanym zakresie lub została utracona.
W trakcie terapii AAC dobierane są odpowiednie sposoby i narzędzia wspierające komunikację — zarówno papierowe, takie jak symbole, systemy z symbolami (PECS), tablice i książki komunikacyjne (np. PODD), jak również elektroniczne urządzenia wspierające komunikację (np. GRID, Słowik, Mówik, CoughDrop).
W terapii wykorzystywane jest także czytanie i śpiewanie uczestniczące polegające na aktywnym włączaniu dziecka do wspólnego czytania i śpiewania. Dzięki wykorzystaniu odpowiednio dobranych metod komunikacji dziecko nie jest tylko słuchaczem, ale może uczestniczyć w komunikacji w miarę swoich możliwości.
Celem terapii jest rozwijanie samodzielności komunikacyjnej oraz umożliwienie pacjentowi wyrażania potrzeb, emocji i własnych decyzji.
Terapia prowadzona jest w formie cyklicznych zajęć. W zależności od możliwości i potrzeb pacjenta wykorzystywane są dotychczasowe sposoby komunikacji lub tworzony jest indywidualnie dopasowany system komunikacji AAC.
Wykonanie Indywidualnego Systemu Komunikacji (ISK)
Wykonanie Indywidualnego Systemu Komunikacji (ISK) obejmuje przygotowanie indywidualnie dopasowanego systemu wspierającego komunikację osoby, która ma trudności w porozumiewaniu się za pomocą mowy. System tworzony jest w oparciu o możliwości, potrzeby, sposób funkcjonowania oraz preferencje użytkownika, aby wspierać codzienną komunikację w domu, placówce edukacyjnej oraz podczas terapii.
Celem Indywidualnego Systemu Komunikacji (ISK) jest ułatwienie wyrażania potrzeb, emocji, wyborów oraz budowanie samodzielnej i funkcjonalnej komunikacji. Odpowiednio dobrany system pozwala użytkownikowi aktywnie uczestniczyć w codziennych sytuacjach i kontaktach z otoczeniem.
W zależności od indywidualnych potrzeb przygotowywane są różne formy komunikacji AAC, m.in. komunikatory elektroniczne na tablety, tablice komunikacyjne, książki komunikacyjne, zestawy symboli.
W terapii wykorzystujemy m.in. systemy i narzędzia, takie jak: Mówik, PECS, Boardmaker, OpenSymbols, Makaton, Słowik, CoughDrop, Grid oraz matryce PODD.
Najczęściej zadawane pytania dotyczące komunikacji AAC
AAC jest przeznaczona dla osób, które nie mogą skutecznie porozumiewać się za pomocą mowy lub których mowa nie pozwala na swobodne wyrażanie potrzeb, emocji i myśli. Może być stosowana zarówno u dzieci, jak i dorosłych, niezależnie od tego, czy osoba nie mówi, mówi niewiele, czy jej mowa jest trudna do zrozumienia.
Nie. Wprowadzenie AAC nie ma na celu rezygnacji z rozwoju mowy. Komunikacja wspomagająca może ułatwiać dziecku porozumiewanie się już teraz, a jednocześnie wspierać rozwój jego umiejętności komunikacyjnych i językowych. Dobór sposobu komunikacji zależy od indywidualnych możliwości i potrzeb dziecka.
Diagnoza AAC obejmuje ocenę dotychczasowego sposobu komunikowania się, możliwości pacjenta oraz jego potrzeb w codziennych sytuacjach. Na tej podstawie można określić, jakie rozwiązania będą najbardziej funkcjonalne — np. symbole, książka komunikacyjna, tablica lub komunikator elektroniczny.
Tak. Indywidualny System Komunikacji (ISK) jest przygotowywany z uwzględnieniem możliwości, potrzeb i sposobu funkcjonowania użytkownika. Może mieć formę tablicy, książki komunikacyjnej, zestawu symboli lub komunikatora elektronicznego i być wykorzystywany w domu, przedszkolu, szkole oraz podczas terapii.
Tak, ponieważ samo posiadanie narzędzia AAC nie zawsze wystarcza do skutecznego porozumiewania się. Terapia może pomóc dziecku nauczyć się funkcjonalnego korzystania z systemu, rozwijać samodzielność komunikacyjną oraz wykorzystywać AAC w różnych codziennych sytuacjach.